به گزارش اختصاصی رصد روز، سال ۱۴۰۴ برای صنعت فولاد ایران سالی معمولی نبود؛ محدودیتهای انرژی، رکود نسبی بازار داخلی، فشارهای تحریمی و رقابت فشرده منطقهای، محیطی پیچیده و پرریسک را رقم زده بود. اما در همین شرایط، گروه فولاد مبارکه توانست نهتنها تولید را حفظ کند، بلکه بالاترین رشدهای تاریخی خود را ثبت کند؛ رشدی که از جنس افزایش عدد تولید نیست، بلکه از جنس ارتقای بهرهوری، توسعه زنجیره ارزش و تعمیق مزیت رقابتی است.
ظرفیت اسمی فولاد کشور امروز به حدود ۵۵ میلیون تن رسیده و پیشبینی تحقق ۳۳ میلیون تن تولید نهایی تا پایان سال مطرح است؛ در این میان، سهم حدود ۳۳ درصدی فولاد مبارکه از تولید فولاد خام کشور، این مجموعه را به ستون فقرات صنعت فولاد ایران تبدیل کرده است.
رشد ۱۱.۱ درصدی تولید آهن اسفنجی در ۱۰ ماهه ۱۴۰۴ در گروه فولاد مبارکه، یک عدد ساده نیست؛ این رشد در شرایط محدودیت انرژی بهدست آمده است.
اهمیت این رکورد در آن است که گروه فولاد مبارکه بزرگترین تولیدکننده آهن اسفنجی جهان محسوب میشود؛ بنابراین رشد دو رقمی در چنین مقیاسی، نشانه بهبود واقعی بهرهوری و مدیریت عملیاتی است، نه صرفاً توسعه ظرفیت.
در حالی که بسیاری از صنایع با قطعی برق و گاز مواجه بودند، گروه فولاد مبارکه توانست:
این رشد در تاریخ بهرهبرداری گروه بیسابقه عنوان شده است. کلید این موفقیت را باید در دو محور جستوجو کرد:
کلاف گرم، یکی از استراتژیکترین محصولات فولادی کشور است و صنایع خودروسازی، لوازم خانگی و نفت به آن وابستهاند.
در تولید کلاف سرد نیز رشد ۸.۸ درصدی ثبت شده و عدد تولید به ۱ میلیون و ۳۹۰ هزار تن رسیده که بالاترین میزان در تاریخ بهرهبرداری محسوب میشود.
سهم ۷۵ درصدی فولاد مبارکه در تولید کلاف گرم کشور، این شرکت را به بازیگر بیرقیب این بازار تبدیل کرده است. چنین سهمی به معنای قدرت تنظیم بازار داخلی و تضمین امنیت تأمین صنایع پاییندستی است.
در شرایط رکود بازار داخل، فولاد مبارکه رویکردی تهاجمی در بازارهای جهانی اتخاذ کرد.
این جهش صادراتی، تنها یک موفقیت تجاری نیست؛ بلکه نشاندهنده ارتقای کیفیت، استانداردسازی بینالمللی و توان رقابتپذیری محصولات ایرانی در بازار جهانی است.
هدفگذاری ۱۰ ساله برای رسیدن به ۱۵ میلیارد دلار درآمد سالانه نیز بیانگر آن است که فولاد مبارکه در حال عبور از مدل تولیدمحور به مدل درآمدمحور و ارزشافزودهمحور است.
محدودیتهای انرژی طی دو سال گذشته، بزرگترین تهدید صنعت فولاد بود. اما فولاد مبارکه با تعریف انرژی بهعنوان «محور راهبردی بقا»، مسیر متفاوتی را انتخاب کرد.
دستاوردهای کلیدی:
کاهش مصرف ویژه انرژی در صنعتی انرژیبر مانند فولاد، مستقیماً به کاهش بهای تمامشده و افزایش حاشیه سود منجر میشود. این یعنی تقویت مزیت رقابتی در بازار جهانی.
مدیریت انرژی در فولاد مبارکه از سطح پروژههای فنی عبور کرده و به «فرهنگ سازمانی» تبدیل شده است؛ نقطهای که بسیاری از صنایع هنوز به آن نرسیدهاند.
گروه فولاد مبارکه امروز در تمامی حلقههای زنجیره حضور دارد:
این یکپارچگی زنجیره، ریسک تأمین مواد اولیه را کاهش داده و امکان کنترل هزینه را افزایش داده است. سرمایهگذاری در معادن داخل و خارج کشور نیز تضمینکننده پایداری بلندمدت این ساختار است.
سرمایهگذاری ۲۴۵ میلیون یورویی در نخستین کارخانه تولید محصولات گرافیتی ایران و خاورمیانه با مشارکت بیش از ۴۹ درصدی فولاد مبارکه، نشانه حرکت به سمت صنایع بالادستی استراتژیک است.
الکترودهای گرافیتی یکی از حساسترین اقلام زنجیره فولاد هستند. بومیسازی این محصول، وابستگی خارجی را کاهش داده و امنیت تولید فولاد کشور را تقویت میکند.
ایران در حال حاضر در رتبه دهم تولید فولاد جهان قرار دارد. با سهم ۳۳ درصدی فولاد مبارکه در تولید فولاد خام کشور، حفظ این جایگاه عملاً وابسته به عملکرد این گروه است.
هدفگذاری برای صعود به رتبه هفتم جهانی، بدون رشد بهرهوری، توسعه گریدهای ویژه و تمرکز بر ارزش افزوده ممکن نیست؛ مسیری که اکنون در دستور کار قرار گرفته است.
چرا این سال، درخشانترین دوره بهرهبرداری فولاد مبارکه است؟
این ترکیب، نشاندهنده «رشد متوازن و هوشمند» است؛ رشدی که هم کمی است و هم کیفی، هم داخلی است و هم بینالمللی.
در سالی که بسیاری از صنایع درگیر بقا بودند، فولاد مبارکه وارد فاز جهش شد. این مجموعه نهتنها رکوردهای تولید را جابهجا کرد، بلکه مدل جدیدی از مدیریت انرژی، توسعه صادرات و تکمیل زنجیره ارزش را به نمایش گذاشت.
اگر هدف صنعت فولاد ایران عبور از تولید انبوه به سمت تولید پیشرفته و صادراتمحور است، سال ۱۴۰۴ را باید نقطه عطف این گذار دانست؛ سالی که فولاد مبارکه نشان داد در سختترین شرایط نیز میتوان همزمان رشد کرد، صادر کرد و رقابتپذیر ماند.