خطر جدی بیخ گوش سهامداران بورس

به گزارش رصد روز، بازار سهام یک هفته سراسر نوسانی را پشت سر گذاشت و در برخی از روزها بسیار مثبت و در برخی از روزها منفی بود. البته در این روزهای نوسانی بورس شاهد تعطیلی بازارهای موازی بودیم که این موضوع شرایط خوبی برای جذب نقدینگی توسط بازار سهام باشد.

شاخص کل در هفته‌ای که گذشت عملکردی خنثی داشت، اما عمق بازار نشان‌دهنده خروج قدرتمند پول حقیقی‌ها و افت شدید قیمت‌ها در سهم‌های کوچک بود. این واگرایی عملکردی میان نمادهای بزرگ و کوچک، زنگ خطری جدی برای سهامداران خرد محسوب می‌شود. بر اساس آمارهای منتشر شده، شاخص کل بورس در پایان هفته جاری تنها ۰.۲۸ درصد (معادل ۱۲,۳۶۹ واحد) رشد ناچیز را تجربه کرد و در مرز کانال ۴.۴ میلیون واحد قرار گرفت. این در حالی است که شاخص کل فرابورس نیز با ثبت افت ۲.۶۸ درصدی ۹۲۴ واحد کاهش مسیر نزولی را در پیش گرفت.  عملکرد ناامیدکننده شاخص هم‌وزن نشانه‌ اصلی تضعیف ساختاری بازار بود.

این شاخص که منعکس‌کننده وضعیت عمومی سهام است، با ریزش سنگین ۳.۸۵ درصدی (۴۳,۴۱۶ واحد)، کانال حیاتی ۱.۱ میلیون واحد را از دست داد. این کاهش شدید در هم‌وزن، در مقابل رشد اندک شاخص کل، تاییدی بر این موضوع است که شرکت‌های بزرگ و نمادهای شاخص‌ساز، به دلیل وزن سنگین خود در محاسبه، توانسته‌اند شاخص کل را سرپا نگه دارند، در حالی که اکثریت قریب به اتفاق نمادهای کوچک تحت فشار فروش گسترده قرار گرفته‌اند.شاخص کل نیز علی‌رغم تلاش‌ها، نفوذ موقتی به کانال ۴.۵ میلیون واحد را تجربه کرد، اما این صعود دوام نیاورد و در آخرین روز معاملاتی، کانال ۴.۴ میلیون واحد نیز از دست رفت تا جو بی‌اعتمادی تشدید شود.

در هفته مذکور شاهد یکی از سنگین‌ترین خروج‌های پول حقیقی در سال ۱۴۰۴ بودیم. سهامداران خرد در مجموع حدود ۱۰.۷ هزار میلیارد تومان سرمایه خود را از بازار خارج کردند. نقطه اوج این خروج پول، روز چهارشنبه بود که به تنهایی شاهد خروج بیش از ۶ هزار میلیارد تومان بودیم. این روز نه تنها با بزرگ‌ترین خروج نقدینگی، بلکه با شدیدترین نوسان منفی روزانه شاخص کل (افت ۲.۳۴ درصدی یا ۱۰۴ هزار واحدی) همراه شد تا فشار فروش به اوج خود برسد. بررسی نمادهای معامله شده نشان‌دهنده شکاف عمیق میان بازدهی‌ها است. در این هفته ۳۵۶ نماد تا سقف ۵ درصد کاهش قیمت داشتند، ۳۱۴ نماد بین ۵ تا ۱۰ درصد افت کردند و ۷۱ نماد ریزش بین ۱۰ تا ۱۵ درصدی را تجربه کردند.  حتی ۴ نماد نیز بیش از ۱۵ درصد کاهش قیمت ثبت کردند.

در مقابل، تنها ۱۴۴ نماد رشدی تا ۵ درصد داشتند و تنها ۲۶ نماد توانستند بازدهی بین ۱۰ تا ۱۵ درصد کسب کنند. تنها ۱۴ نماد توانستند بازدهی بیش از ۱۵ درصد را به سهامداران خود هدیه دهند. به‌طور کلی بازار در هفته جاری نشان داد که روندی دوگانه را تجربه می‌کند؛ نمادهای بزرگ حفظ شده‌اند، اما ترس از آینده و فشار نقدینگی باعث شده است که سهم‌های کوچک با افت شدید مواجه شوند و اعتماد کلی در میان سرمایه‌گذاران خرد به‌شدت کاهش یابد. از سوی دیگر با این روند به نظر می‌رسد که همچنان بازار سهام نتواند روند مثبت بسیار قابل توجهی را برای روزهای پیش رو تجربه کند و روند همچنان نوسانی باشد.

کارشناسان عقیده دارند که با توجه به خبرهای سیاسی و طرح تهدیدات نظامی از سوی امریکا، نگرانی به بازار سهام بازگشته است. این خبرها، معاملات سهام در آخرین روز هفته را نیز تحت تاثیر قرار داد. نخستین روز از هفته جاری، تعطیل است و به تبع آن، معاملات سهام انجام نمی‌شود؛ طی سه روز تعطیلی بازار سهام، سرمایه‌گذاران این بازار در انتظار خبرهای سیاسی خواهند بود.

بازار تغییر مسیر می‌دهد؟

کارشناسان درباره علت عقب ماندن نمادهای کوچک از رشد بورس می‌گویند تاثیر نرخ ارز روی شرکت‌های نمادهای کوچک کمتر است. شرکت‌های کوچک بورسی، وابستگی زیادی به واردات و صادرات ندارند و نوسانات نرخ ارز تاثیری روی آنها نخواهد گذاشت.

در شرایط اقتصادی فعلی کشور، شرکت‌های بزرگ موفق شدند، ظهور و بروز بهتری در بازار داشته باشند.تمایل و حمایت‌های بیشتر فعالان بازار از شرکت‌های بزرگ نیز دلیل دیگر این موضوع است. این در حالی است که شرکت‌های کوچک باید به دنبال اتفاقات مثبت و رو به رشد درآمدی باشند، یا اینکه از جریان سیاستگذاری سهامدار عمده خود منتفع شده باشند. به عبارت دیگر، بررسی بازار از منظر رفتاری هم نشان می‌دهد، معمولا فعالان بازار سرمایه علاقه‌مند هستند، روی شرکت‌های بزرگ و شرکت‌هایی که وابستگی‌شان به سایر بازارها بیشتر است سرمایه‌گذاری کنند، چرا که ریسکشان کاهش پیدا می‌کند.

در شرایط صعودی، بسیاری از فعالان بازار اینگونه تصور می‌کنند که اگر به بازار سرمایه ورود کنند، شاید بتوانند بازدهی بیشتری از صندوق‌های درآمد ثابت کسب کنند، بنابراین بخشی از این سرمایه‌ها به سمت بازار سرمایه رفت. حتی در شرایطی که بازار منفی بود، برخی از صنایع مثبت بودند.یک بخشی از این پول خارج شده از بازار سهام به سمت صندوق‌ها با درآمد ثابت رفت. به صورت سنتی در دی و بهمن ماه، بازار مسکن رشدی را تجربه می‌کند و برای سال آتی، انتظار تورمی دارد. یک بخشی از این پول‌ها زمانی که مسکن در حال رکود است، به بخش مسکن ورود می‌کنند. البته برخی از کارشناسان معتقدند ممکن است پول‌های خارج شده از بورس به سمت بازار طلا و ارز برود که با توجه به شرایط کشور احتمال پایینی برای آن می‌توان متصور شد. حمید گنج‌خانی، تحلیلگر بازار سرمایه به اقتصاد آنلاین گفت: فعالان بازار سرمایه در حال حاضر هوشمندانه‌تر در بازار حضور پیدا می‌کنند.

مضاف بر اینکه سازمان بورس هم کنترل و سیاستگذاری دقیق‌تری دارد به گونه‌ای که آن اتفاقات سال ۹۹ دیگر تکرار نشود. وی افزود: بازار در شرایط فعلی در حال سنجش وضعیت متغیرهای کلیدی است تا خود را با سیاست‌های جدید ارزی تطبیق دهد.گنج خانی تاکید کرد: بنابراین مارکت‌کپ شرکت‌ها، ارزش ریالی شرکت‌های بورسی و تاثیرات شرکت‌های صادرات‌محور و واردات‌محور از مصادیق و مواردی هستند که تاثیر خود را بر بازار سرمایه می‌گذارند.

وی اظهار کرد: قاعدتا فعالان بازار سرمایه به جریان درآمدی ناشی از سیاست‌های ارزی که حاصل شده است، نگاه می‌کنند. تا زمانی که جریان تنظیم ذهنی فعالان بازار سرمایه با سیاست جدید بانک مرکزی در خصوص ارز یکسان باشد، همچنین بعد از یکسان شدن و تطبیق جریان بازدهی، این رشد ادامه دارد.

برای عضویت در کانال رصد روز کلیک کنید