به گزارش رصد روز، با آغاز حملات امريكا و اسراييل از صبح شنبه 9 اسفند 1404، نگراني جدي در مردم درباره دسترسي به دارو، شير خشك و اقلام مصرفي بيمارستاني ايجاد شد. اين نگراني، به خصوص از آن رو جديتر بود كه در روزهاي پيش از حملات امريكا و اسراييل، اخبار متعددي درباره كمبود انواع داروها به دليل كمبود نقدينگي كارخانههاي دارويي و تشديد تحريمها و غير ممكن شدن انتقال ارز براي واردات مواد اوليه مطرح ميشد و سرنوشت بودجه داخلي و ارز ترجيحي براي دارو در سال جديد هم نامعلوم بود و همچنين، بدهي 200 هزار ميليارد توماني دانشگاههاي علوم پزشكي به صنعت دارو، وضع تداوم حيات زنجيره توليد و تامين دارو را با يك چالش جدي در حد توقف فعاليت كارخانههاي داروسازي مواجه كرده بود. اما از اولين روز حملات امريكا و اسراييل و آغاز جنگ، به دنبال ايجاد ستاد مديريت بحران در وزارت بهداشت، اعلام شد كه نگراني براي تامين دارو و تجهيزات پزشكي و شير خشك وجود ندارد و هم ذخاير استراتژيك و هم وضعيت توليد در كارخانهها تحت نظارت و تحت كنترل است و نياز مردم به هر نحو تامين خواهد شد.
در حالي كه انتهاي خط توليد دارو، داروخانههاي وابسته به بخش خصوصي در سراسر كشور هستند، روز دوشنبه و در دهمين روز حملات امريكا و اسراييل به نقاط مختلف كشورمان، سخنگوي انجمن داروسازان ايران با خبرگزاري ايسنا صحبت كرد و اطمينان داد كه به دليل ذخاير استراتژيك 6 ماهه، نه تنها بابت داروهاي اساسي، كمبودي وجود ندارد، بلكه داروخانهها هم با ذخيره دارويي قابل توجه فعال هستند و هيچ گزارشي از تعطيلي داروخانهها دريافت نشده است. هادي احمدي گفت از مجموع 18 هزار داروخانه در سراسر كشور، حدود 3 هزار داروخانه به صورت شبانهروزي فعال هستند و افزود:«تمام داروخانهها فعال هستند و گزارشي مبني بر تعطيلي داروخانهها نداشتهايم، اما ممكن است در داروخانههاي مناطقي كه بيشتر مورد هدف قرار گرفتهاند، تمام پرسنل در محل كار حاضر نشوند. توزيع شير خشك به صورت هدفمند و براساس برنامه سازمان غذا و داروست. كمبودهايي در زمينه شير خشك وارداتي مانند برند «آپتاميل» وجود دارد و اين برند به صورت سهميهاي توزيع ميشود اما مشكلي در زمينه توزيع ساير برندها وجود ندارد و در داروخانهها توزيع ميشود و خانوادهها ميتوانند از برندهاي جايگزين استفاده كنند.»
صحبتهاي سخنگوي انجمن داروسازان ايران البته طي 10 روز اخير بارها توسط رييس سازمان غذا و دارو هم به اشكال ديگري اعلام شده بود. از جمله اينكه رييس سازمان غذا و دارو گفته بود كه به دنبال برنامهريزيهاي انجام شده براي مديريت شرايط خاص، تامين دارو، تجهيزات پزشكي و شير خشك يك وضعيت پايدار دارد و تاكيد كرده بود كه در طول روزهاي جنگ، در هيچ يك از استانهاي كشور با وجود حجم بيماران، مشكلي در حوزه دارو و تجهيزات پزشكي ايجاد نشده و 5 كارخانه به صورت تمام ظرفيت در حال توليد شيرخشك هستند و شير خشك به صورت سهميهاي در اختيار مردم قرار ميگيرد. علاوه بر صحبت رييس سازمان غذا و دارو، ستاد مديريت بحران وزارت بهداشت هم در چند نوبت و در اطلاعيههايي تاكيد كرده بود:«بيماران مزمن و ساير عزيزاني كه به هر دليل نيازمند خدمات درماني ميشوند، نگران مراجعه به مراكز درماني نباشند. تمامي اين مراكز به صورت شبانهروزي، ضمن ارايه خدمات به مجروحان، پذيراي بيماران اورژانسي، غيراورژانسي و مزمن نيز هستند. مديريت تعادل خدمات مطابق دستورالعملها به روساي دانشگاهها و دانشكدههاي علوم پزشكي واگذار شده است.
به مردم شريف ايران اطمينان ميدهيم با توجه به ذخاير راهبردي مناسب، در حوزه دارو، شيرخشك و تجهيزات پزشكي كمبودي وجود ندارد. با توجه به جابهجايي جمعيت به مناطق امن، سهميههاي توزيعي متناسب با شرايط جديد تنظيم شده تا كمترين دغدغهاي ايجاد نشود.» اواسط هفته جاري، فرامرز اختراعي كه رياست هياتمديره سنديكاي توليدكنندگان مواد دارويي را برعهده دارد، در گفتوگو با خبرگزاري مهر از فعاليت شبانهروزي كارخانههاي داروسازي خبر داد و با اطمينانبخشي درباره تداوم توليد گفت: «در حملات اخير برخي آسيبهاي جزیي به بدنه زيرساختهاي توليد دارو وارد شد. گزارشهاي دريافتي نشان ميدهد كه صدمات جدي به خطوط توليد وارد نشده و تنها در موارد محدودي، آسيبهاي جزیي در حد تركش به محوطه برخي شركتها گزارش شده و فقط يك واحد ماشينسازي تأمينكننده تجهيزات دارويي مورد اصابت قرار گرفته كه به زودي بازسازي آن آغاز خواهد شد.
با اين حال، تمام شركتهاي داروسازي، واحدهاي توليد مواد موثره و صنايع بستهبندي بدون حتي يك روز تعطيلي در حال فعاليت هستند و نه تنها خطوط توليد، بلكه دفاتر اداري و بازرگاني نيز بهطور كامل مشغول به كارند تا فرآيند تأمين نيازهاي دارويي كشور با خللي مواجه نشود. تاكنون هم هيچ گزارشي مبني بر كمبود حتي يك قلم دارو به دليل شرايط جنگي دريافت نشده و ثبات كنوني در داروخانهها و مراكز درماني، نشان دهنده وضعيت مناسب ذخاير و توان بالاي توليدكنندگان داخلي است و مردم اطمينان داشته باشند كه زنجيره تأمين، از مواد اوليه تا محصول نهايي، با قدرت به مسير خود ادامه ميدهد.» ابتداي هفته جاري كميسيون بهداشت مجلس جلسهاي براي بررسي وضعيت خدمات بهداشت و درمان و تامين دارو و تجهيزات پزشكي مورد نياز در شرايط فعلي برگزار كرد و بعد از اين جلسه، سلمان اسحاقي كه سخنگوي اين كميسيون است، اطمينان داد كه در حال حاضر كمبود شير خشك در كشور وجود ندارد و توليد اين محصول بهصورت ۲۴ ساعته ادامه دارد و اقدامات لازم براي تأمين پايدار آن در سراسر كشور در حال انجام است.
تاييد كميسيون بهداشت مجلس بر ثبات وضعيت توليد و تامين شير خشك در حالي بود كه هفته قبل، رييس انجمن توليدكنندگان شير خشك اطفال از موجودي كافي شير خشك نوزاد به دليل توليد 24 ساعته كارخانهها خبر داده بود. علي جعفريان كه مشاور عالي وزير بهداشت است، طي اين روزهاي جنگ از رصد روزانه وضعيت اقلام دارويي خبر داد و گفت كه سازمان غذا و دارو و معاونتهاي غذا و داروي دانشگاههاي علوم پزشكي بهصورت روزانه وضعيت تامين اقلام مورد نياز را رصد ميكنند و در صورت مشاهده كمبود اقدامات لازم براي جبران آن انجام ميشود كه در اين حوزه چالش خاصي گزارش نشده است. طبق جديدترين گزارش وزارت بهداشت، در فاصله 9 تا 17 اسفند، بيش از 10 هزار نفر از هموطنان غير نظامي در حملات امريكا و اسراييل به مناطق مسكوني و تجاري در شهرهاي كشور مجروح شدهاند كه اين مجروحان به مراكز درماني دولتي يا خصوصي و خيريه منتقل ميشوند.
مشاور عالي وزارت بهداشت در توضيح وضعيت خدمات درماني صددرصد رايگان در بيمارستانهاي آموزشي و دولتي و خيريه و خصوصي كشور براي مجروحان حملات اخير گفته بود:«نظام سلامت براي ارايه خدمات درماني به مجروحان جنگي حملات امريكا و اسراييل به كشورمان، در آمادگي كامل است و در حال حاضر هيچ چالش جدي در رسيدگي به آسيبديدگان در سطح كشور وجود ندارد و ظرفيتهاي درماني بهطور كامل فعال است. اورژانسها در آمادگي كامل قرار دارند و در تمامي مراكزي كه بازديد ميداني انجام شد، همكاران در حال خدمترساني بودند. گروههاي پزشكي و پرستاري بهصورت كامل در آمادهباش هستند و سيستم درماني كشور اين توان را دارد كه در كوتاهترين زمان ممكن به مجروحاني كه در حملات شديد و وحشيانه آسيب ميبينند، خدمات ارايه كند.
در روزهاي گذشته گزارشي مبني بر وجود چالش جدي در رسيدگي به مجروحان در سطح كشور دريافت نشده و روند خدمترساني بدون اختلال ادامه دارد. تقريبا همه بيمارستانهاي تهران پذيراي مجروحان بودهاند، هرچند تعداد پذيرش در مراكز مختلف متفاوت است. به عنوان مثال، ممكن است يك بيمارستان طي دو روز بيش از ۱۰۰ مجروح و بيمارستاني ديگر ۱۰ مورد پذيرش كرده باشد اما مراجعه در اغلب مراكز وجود داشته است. بيمارستانهاي جنرال (عمومي) به دليل برخورداري از تمامي تخصصها و ظرفيتهاي گستردهتر بيشتر مورد مراجعه قرار ميگيرند. در يكي از مراكز بازديد شده، طي ۴۸ ساعت بيش از ۷۰ مجروح پذيرش شده و اقدامات درماني آنان بهطور كامل انجام گرفته و اغلب مراكز درماني براي شرايط بحراني آمادگي دارند. البته در شرايط جنگي، اقدامات درماني قابل تعويق، متوقف ميشود و اولويت با رسيدگي به مجروحان است و ظرفيت لازم براي پذيرش گسترده وجود دارد. در برخي بيمارستانها تا ۱۰۰ تخت اورژانس پيشبيني شده كه در صورت ورود ناگهاني شمار زيادي از مجروحان، امكان ارايه خدمات فوري فراهم باشد.
ممكن است در صورت ورود ناگهاني تعداد زيادي مجروح به يك مركز درماني، تراكم اوليه ايجاد شود، اما بر اساس بازديدهاي ميداني و گزارشهاي دريافتي، اين شرايط به سرعت مديريت شده و روند درمان بدون وقفه ادامه مييابد. اتاقهاي عمل فعال هستند و متخصصان، دستياران و كادر درماني بهطور كامل در حال فعاليتند. بيمارستانها ضمن حفظ فعاليت عادي خود، ظرفيت لازم براي پوشش شرايط ويژه را نيز در اختيار دارند.» در شرايط جنگي، خون يك داروي حياتي محسوب ميشود. در بعضي حملات و به دليل اصابت تركش يا نوع آوار، جراحات خونريزيدهنده شمار بسيار بالاتري دارد و حتي ممكن است تعداد زيادي از مجروحان، نيازمند اعمال جراحي باشند چنانكه طبق آخرين گزارش وزارت بهداشت، در اولين هفته حملات امريكا و اسراييل به نقاط مختلف كشورمان، 650 مورد جراحي براي مجروحان غير نظامي انجام شده است.
از اولين روز حملات اخير، اعلام سازمان انتقال خون براي اهداي تمام گروههاي خوني تكرار شد كه البته اين درخواست هم بيپاسخ نماند و در اين روزها تصاويري در خبرگزاريها از صف فشرده هموطنان براي اهداي خون منتشر شده است. روز دوشنبه و در دهمين روز حملات امريكا و اسراييل به كشورمان، مديرعامل سازمان انتقال خون از ذخاير مطلوب خون خبر داد ولي تاكيد كرد كه با توجه به عمر محدود فرآوردههاي خوني، نياز به اهداي خون هميشگي است.
برای عضویت در کانال رصد روز کلیک کنید