گزارش حسابرس مستقل پترول، پرده از وضعیت نگرانکننده بخشی از پروژههای زیرمجموعه برداشت؛ پروژههایی که با وجود صرف ۵۰ هزار میلیارد ریال، فاقد پیشرفت فیزیکی یا برخوردار از پیشرفت مناسب نبوده و تکمیل آنها ۱۶۳ هزار میلیارد ریال دیگر میخواهد.
به گزارش اختصاصی رصد روز، گاهی یک جمله در گزارش حسابرس، از دهها صفحه صورتهای مالی اهمیت بیشتری دارد. در گزارش سال مالی منتهی به پایان اردیبهشت ۱۴۰۵ پترول نیز یکی از همین جملات به چشم میخورد؛ «برخی از پروژههای در جریان تکمیل شرکتهای فرعی… فاقد پیشرفت فیزیکی بوده و یا از پیشرفت مناسب برخوردار نبوده است.»
این عبارت، یک توضیح معمول حسابداری نیست؛ بلکه هشداری است که حسابرس مستقل درباره بخشی از سرمایهگذاریهای پترول ثبت کرده و نمیتوان به سادگی از کنار آن عبور کرد.
بر اساس یادداشتهای توضیحی صورتهای مالی، بهای تمامشده این پروژهها به ۵۰ هزار و ۱۵۷ میلیارد ریال رسیده است؛ منابعی که تاکنون در این طرحها هزینه شده، اما به تصریح حسابرس، بخشی از آنها یا فاقد پیشرفت فیزیکی بودهاند یا از پیشرفت مناسب برخوردار نبودهاند.
موضوع زمانی حساستر میشود که برآورد خود شرکت نشان میدهد برای تکمیل همین پروژهها باید ۱۶۳ هزار و ۸۳۵ میلیارد ریال دیگر هزینه شود؛ رقمی که بیش از سه برابر بهای تمامشده ثبتشده این طرحهاست.
در چنین شرایطی، پرسش اصلی سهامداران از مدیران پترول کاملاً روشن است؛ علت آنکه حسابرس مستقل ناچار شده وضعیت این پروژهها را در گزارش رسمی خود برجسته کند چیست؟ چه عواملی موجب شده بخشی از طرحهای در دست اجرا به مرحلهای برسند که حسابرس از نبود پیشرفت فیزیکی یا نبود پیشرفت مناسب آنها سخن بگوید؟
این مطالبه زمانی جدیتر میشود که منابع مورد نیاز برای تکمیل همین پروژهها، بیش از ۱۶۳ هزار میلیارد ریال برآورد شده است. سهامداران حق دارند بدانند پیش از تزریق چنین منابع سنگینی، چه برنامهای برای تعیین تکلیف پروژههایی که حسابرس نسبت به وضعیت آنها هشدار داده، وجود دارد و چه سازوکاری برای جلوگیری از تکرار این وضعیت پیشبینی شده است.
نکته قابل توجه آن است که حسابرس در گزارش خود از وقوع تخلف یا تحریف بااهمیت در صورتهای مالی سخن نگفته است؛ اما همین که وضعیت این پروژهها را بهعنوان یکی از موضوعات قابل توجه در گزارش خود منعکس کرده، نشان میدهد این مسئله از منظر نظارتی، موضوعی بااهمیت بوده و نیازمند پاسخگویی شفاف مدیریت است.
اکنون انتظار سهامداران از هیئتمدیره پترول صرفاً ارائه آمار کلی از پروژههای توسعهای نیست؛ بلکه شفافسازی درباره پروژههایی است که حسابرس نسبت به روند پیشرفت آنها هشدار داده است. بازار سرمایه حق دارد بداند این پروژهها در چه وضعیتی قرار دارند، علت پیشرفت نامناسب آنها چیست، چه زمانبندی مشخصی برای تکمیل آنها وجود دارد و چه تضمینی برای جلوگیری از افزایش بیشتر هزینههای تکمیل پیشبینی شده است.
