به گزارش رصد روز، از زمان آغاز جنگ، بازار کالاهای مصرفی در ایران با موجی از افزایش هزینهها و تغییرات قیمتی مواجه شده است؛ همزمان، محدودیتهای ایجادشده در مرزها نیز تجارت خارجی بسیاری از کالاها را تحت تأثیر قرار داده و بازار برخی محصولات را با شرایط متفاوتی نسبت به گذشته روبهرو کرده است.
بازار چای نیز در همین شرایط قرار دارد؛ محصولی که از یک سو تولید داخلی آن با هزینههای فزاینده مواجه است و از سوی دیگر، واردات و صادرات آن تحت تأثیر شرایط مرزی قرار گرفته است. حالا با نزدیک شدن به فصل افزایش مصرف چای، این سوال مطرح است که با افزایش هزینههای تولید، محدودیت تجارت خارجی و تغییر میزان تولید، قیمت چای در بازار چه مسیری را در پیش میگیرد؟
محمد صادق حسنی، مدیر اجرایی سندیکای کارخانجات چای شمال، با اشاره به افزایش تولید برگ سبز چای گفت: امسال تاکنون حدود ۵۰۰۰ تن برگ سبز چای خریداری شده و روند تولید نسبت به سال گذشته جلوتر است. به نظر میرسد میزان تولید چای که سال گذشته حدود ۲۲ هزار تن بود، امسال به مرز ۲۸ هزار تن برسد.
وی با تاکید بر اینکه سال گذشته خشکسالی بر میزان تولید چای اثر گذاشت، بیان کرد: در سال گذشته کاهش تولید داشتیم، اما امسال شرایط بهتری رقم خورده و پیشبینی میشود میزان تولید به سطح سال ۱۴۰۳ نزدیک شود.
حسنی درباره قیمت چای اظهار کرد: قیمتها معمولاً در زمان بهرهبرداری و تعیین قیمت اولیه مشخص میشوند و پس از آن تغییر چندانی ندارند. تاکنون نیز تغییری در قیمتها انجام نشده، هرچند ممکن است سال آینده مقداری افزایش قیمت اتفاق بیفتد.
او با بیان اینکه قیمت چای داخلی مانند چای خارجی از نرخ روز دلار تبعیت نمیکند، افزود: عرضهکنندگان چای خارجی، محصول خود را بر مبنای نرخ روز دلار به فروش میرسانند، اما سازوکار قیمتگذاری چای تولید داخل به این شکل نیست.
وی ادامه داد: چای داخلی در حال حاضر در دو بخش تجاری و صادراتی عرضه میشود. قیمت چای صادراتی از حدود کیلویی ۱۸۰ هزار تومان آغاز میشود و بسته به نوع و کیفیت محصول تا ۸۰۰ هزار تومان نیز میرسد.
مدیر اجرایی سندیکای کارخانجات چای شمال با اشاره به نحوه عرضه چای بستهبندیشده عنوان کرد: بخشی از چای توسط واحدهای بستهبندی کارخانهها و بخشی نیز توسط واحدهایی که خارج از مجموعه سندیکا فعالیت میکنند، بستهبندی و در سراسر کشور عرضه میشود. این محصولات در مرحله بستهبندی و عرضه به مصرفکننده حدود ۲۰ تا ۲۵ درصد افزایش قیمت پیدا میکنند.
حسنی درباره وضعیت صادرات چای نیز عنوان کرد: در حال حاضر حدود ۴ هزار تن چای به شکل غیررسمی صادر میشود.
او با اشاره به سابقه صادرات چای ایران به کشورهای مختلف تشریح کرد: در گذشته چای ایران به ۳۳ کشور در چند قاره صادر میشد که از جمله آنها میتوان به ترکیه، آذربایجان، روسیه، ازبکستان و لهستان اشاره کرد. اما اکنون با بسته شدن مرزها، واردات و صادرات نیز تحت تاثیر قرار گرفته است.
حسنی با اشاره به افزایش هزینههای مربوط به انرژی توضیح داد: هزینههایی که به دولت مربوط میشود، از جمله گاز و برق، متغیر است. در مورد برق، اعلام شده کارخانهها باید ۹۰ درصد میزان مصرف سال گذشته را رعایت کنند؛ در حالی که سال گذشته به دلیل خشکسالی تولید حدود ۲۲ هزار تن بود.
وی افزود: میزان تولید در سالهای مختلف متفاوت بوده است؛ بهطوری که یک سال حدود ۸ هزار و ۵۰۰ تن، سال دیگری ۳۳ هزار تن و سال گذشته حدود ۲۲ هزار تن تولید شده است. بنابراین تعیین الگوی مصرف برق بر اساس سال گذشته، با توجه به نوسان تولید، مشکلاتی برای کارخانهها ایجاد میکند.
او با بیان اینکه هزینه برق کارخانهها بهصورت تصاعدی محاسبه میشود، اظهار کرد: این موضوع هزینه سربار واحدهای تولیدی را افزایش داده است. در بخش گاز نیز کارخانههای چای در گروه مصرفی کد ۱۰ و در رده سایر صنایع قرار دارند. در ابتدای سال جدولی برای تعیین نرخ گاز اعلام شده بود و سه ماه بر اساس همان نرخ هزینه پرداخت شد، اما از تیرماه نرخها چندین برابر افزایش پیدا کرد.
مدیر اجرایی سندیکای کارخانجات چای شمال با اشاره به افزایش هزینههای خارج از بخش دولتی گفت: در بخش نیروی انسانی نیز دستمزد پرسنل ثابت حدود ۶۰ درصد افزایش یافته است. هزینه نیروی کار فصلی نیز بیش از ۱۰۰ درصد افزایش پیدا کرده است.
حسنی ادامه داد: در سایر هزینهها، از جمله ملزومات بستهبندی مانند جعبه و کارتن نیز افزایش قیمت اتفاق افتاده است. در مجموع، هزینههای تولید و ملزومات کارخانهها در حال افزایش است، اما قیمت چای تولید داخل همچنان ثابت مانده است.
وی درباره وضعیت تقاضا برای چای نیز خاطرنشان کرد: معمولا از اواسط مهرماه و با خنکتر شدن هوا، میزان تقاضا برای چای افزایش پیدا میکند. تقاضای چای در بازار ماهیت فصلی دارد و انتظار میرود با آغاز فصل سرد، مصرف نیز افزایش یابد.
برای عضویت در کانال رصد روز کلیک کنید