به گزارش رصد روز، پاییز هنوز از راه نرسیده، زمزمه بازگشت ویروسهای تنفسی به گوش میرسد. چند روزی است بیماری که چند سال از عمر جهان را درگیر خود کرد، بار دیگر به صدر اخبار بازگشته است. مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت بااشاره به وضعیت شیوع ویروسهای تنفسی در هفته بیستوسوم سال۱۴۰۵، منتهی به ششمشهریور اعلام کرده است که نسبت موارد دارای علائم عفونتهای تنفسی، هم در میان مراجعان سرپایی و هم، بستری افزایش یافته است، بهطوریکه ۹/۶درصد از مراجعان سرپایی دارای علائم شبهآنفلوآنزا و ۲/۷درصد از مراجعان بستری دارای علائم تنفسی شدید بودهاند. این ارقام در هفتههای قبل بهترتیب ۱/۶ و ۷/۶درصد بوده است. از میان ۱۷۹نمونه تنفسی گرفتهشده از بیماران، ۵/۵درصد نمونهها از نظر آنفلوآنزا و ۳/۸درصد از نظر کرونا مثبت بودهاند، در حالی که این ارقام در هفتههای اخیر بهترتیب ۷/۳ و ۹/۴درصد ثبت شده بود. براساس این گزارش، میزان مثبتشدن نمونههای هر دو ویروس از آستانه هشدار پایین عبور کرده است.
آنچه نگرانیها را دوچندان کرده، صرفا آمار و ارقام نیست بلکه احتمال همزمانی گردش کرونا و آنفلوآنزا در آستانه فصل سرد است. آنهم در شرایطی که بازگشایی مدارس و دانشگاهها طی دو سه هفته آینده میتواند زمینه افزایش انتقال ویروسهای تنفسی را فراهم کند. از سوی دیگر، اختلالات ایجادشده در زنجیره تامین دارو و واکسن در پی جنگ و محاصره دریایی، پرسش مهم دیگری را پیشروی همگان قرار داده است که اگر موج تازهای از کرونا و آنفلوآنزا شکل بگیرد، آیا کشور به اندازه کافی دارو، واکسن و ظرفیت درمانی برای مقابله با آن خواهد داشت؟ اکنون جامعه در آستانه ورود به فصل پاییز، بار دیگر با نگرانی از بازگشت به چرخه ویروسهای تنفسی روبهروست.
دکتر مسعود مردانی، متخصص بیماریهای عفونی با اشاره به روند افزایشی موارد کرونا در کشور به «جهانصنعت» گفت: متاسفانه از حدود دوهفته گذشته موارد جدید ابتلا به بیماری کرونا در کشور رو به افزایش بوده است، بهطوریکه درحالحاضر تعداد زیادی از بیماران در بخشهای مختلف بیمارستانی با ابتلا به بیماری کرونا بستری هستند. البته تفاوتی که نسبت به گذشته وجود دارد،این است که شدت بیماری در مقایسه با کرونای دلتا که در زمان اپیدمی وجود داشت، کمتر شده است. تعداد کمتری از بیماران به بخش مراقبتهای ویژه میرسند و اغلب بیماران با درمانهای معمول بهبود پیدا میکنند. نکته بسیار حائزاهمیت این است که عمده بیمارانی که درحالحاضر مراجعه میکنند، افرادی هستند که بهنوعی سیستم ایمنی آنها ضعیف شده است یعنی یا به سرطان مبتلا شدهاند یا تحت شیمیدرمانی و رادیوتراپی قرار دارند، پیوند شدهاند، عمل جراحی قلب داشتهاند یا بهدلیل عوارض مختلف با نقص سیستم ایمنی مواجه هستند. متاسفانه مدیریت و درمان بیماری در این افراد مقداری دشوارتر است.
این متخصص بیماریهای عفونی با تاکید بر ضرورت بازگشت مردم به برخی رفتارهای پیشگیرانه اظهار کرد: از مردم عزیز خواهش میکنیم از امروز دوباره یکسری مواردی را که مدتی بهخوبی رعایت میکردند و بعد فراموش کردند، جدی بگیرند. افراد باید از دست دادن و تماس نزدیک با دیگران خودداری کنند و شستوشوی مرتب دستها را در دستور کار قرار دهند. اعضای خانواده نیز باید یکدیگر را به رعایت این موارد تشویق کنند. اگر فردی علائم بیماری دارد بهویژه اگر دچار تنگی نفس و علائم تنفسی است، باید از حضور در مدرسه یا محل کار خودداری کند. اگر بچهای علائم بیماری دارد، نباید به مدرسه برود و اگر فردی شاغل است نیز نباید در محل کار حاضر شود. این اقدامات میتواند مانع انتقال بیماری به دیگران شود.
دکتر مردانی درباره علائمی که میتواند احتمال ابتلا به کرونا را افزایش دهد، بیان کرد: اگر فردی همراه با علائم دستگاه تنفسی، تغییر حس چشایی یا بویایی داشته باشد، قویا مشکوک به ابتلا به کروناست و حتما باید با پزشک مشورت کند و در صورت نیاز آزمایش مولکولی PCR برای کرونا انجام دهد. جداسازی یا خودقرنطینگی در منزل نیز یکی از راههای جلوگیری از انتشار بیماری است. فرد بیمار باید در خانه در اتاقی جدا از دیگران باشد و حدود سه تا چهار روز، مسائل بهداشت فردی و اجتماعی را بهطورجدی رعایت کند تا بیماری را به دیگران منتقل نکند.
متخصص بیماریهای عفونی بااشاره به احتمال گردش همزمان کرونا و آنفلوآنزا در کشور اظهار کرد: پیش از اینکه موارد کرونا افزایش پیدا کند، با افزایش موارد ابتلا به آنفلوآنزای نوع B روبهرو بودیم. آنفلوآنزای B نیز بیماری بود که بیشتر با علائم گوارشی همراه میشد و معمولا پس از بدندرد، طی سه تا چهار روز و حداکثر پنجروز، بیمار بهصورت خودبهخودی بهبود پیدا میکرد. همزمانی کرونا و آنفلوآنزا نیز وجود دارد و شدت و پیامد آن تا حدی به میزان ایمنی افراد جامعه بستگی دارد. اگر در جامعهای زندگی کنیم که افراد واکسن آنفلوآنزا را دریافت کرده باشند، طبیعتا بسیاری از این افراد به آنفلوآنزا مبتلا نمیشوند و اگر هم مبتلا شوند، بیماری را با شدت بسیار کمتری تجربه میکنند.
وی ادامه داد: از آنجا که راه انتقال این دوبیماری تقریبا مشابه است، رعایت اقداماتی مانند استفاده از ماسک، رعایت فاصله از افراد بیمار، حفظ فاصله حدود دومتر با فرد مبتلا، خودداری از شرکت در مراسم و تجمعات و شستوشوی مرتب دستها میتواند هم از ابتلا به آنفلوآنزا جلوگیری کند و هم احتمال ابتلا به کرونا را کاهش دهد. در واقع اقدامات پیشگیرانه در برابر این دوبیماری مشترک است و رعایت آنها میتواند به کاهش موارد ابتلا کمک کند.
دکتر مردانی درباره تاثیر بازگشایی مدارس بر شیوع بیماریهای تنفسی نیز توضیح داد که درحالحاضر هنوز به وضعیتی نرسیدهایم که نیاز به تعطیلی مدارس وجود داشته باشد اما شرایط را پایش میکنیم و در صورتی که نیاز باشد، تصمیمات لازم اتخاذ خواهد شد. پیشبینی اینکه این روند پیشدرآمد یک وضعیت وحشتناک مانند گذشته باشد، بسیار مشکل است و عمدتا چنین چیزی انتظار نمیرود. مردم ما تقریبا میتوان گفت قریب به اتفاق، یک یا چندبار به کرونا مبتلا شدهاند و بههمیندلیل میزان مشخصی از آنتیبادی در بدن آنها وجود دارد که میتواند تاحدودی از ابتلای شدید مجدد محافظت کند. موارد جدید کرونایی که درحالحاضر میبینیم، بهشدت مواردی که در گذشته و بهخصوص در دورهای که سویه دلتا وجود داشت، نیستند.
این متخصص بیماریهای عفونی درباره وضعیت واکسیناسیون کرونا نیز اظهار کرد: حتی پیش از شرایط فعلی نیز، برای واکسیناسیون کرونا دستورالعملی برای واکسیناسیون همگانی نداشتیم و توصیه نمیکردیم همه افراد واکسن دریافت کنند. قرار است جلسهای اضطراری در سطح کشور برگزار شود و درباره نحوه استفاده از واکسن در صورت نیاز تصمیمگیری شود اما درحالحاضر از نظر من نیازی به واکسیناسیون همگانی برای این بیماری وجود ندارد. مردم باید دوباره رعایت مسائل بهداشت فردی و اجتماعی را در دستور کار قرار دهند؛ از دست دادن و در آغوش گرفتن یکدیگر خودداری کرده، فاصلهاجتماعی را رعایت کنند و در مجامع و تجمعات شرکت نکنند. با رعایت این موارد میتوانیم بیماری را در نطفه خفه کنیم.
دکتر مینو محرز، متخصص بیماریهای عفونی و مدرس دانشگاه علومپزشکی بااشاره به وضعیت فعلی بیماریهای تنفسی به «جهانصنعت» گفت: در مقطعی که کرونا شیوع پیدا کرده بود، مراکز ویروسشناسی و آزمایشگاهها اعلام میکردند که موارد کرونا افزایش پیدا کرده است. اخیرا نیز مواردی از بیماری با علائم تنفسی و درگیری ریه دیده شده و در برخی موارد علائمی مانند اسهال، تب و بدندرد نیز وجود داشته است. خوشبختانه مواردی که من تاکنون دیدهام، به درمان پاسخ دادهاند و شدت بیماری نسبت به گذشته کمتر است. مردم بهتر است ماسک بزنند و شستوشوی دستها را جدی بگیرند؛ بهخصوص پیش از اینکه چیزی را به دهان یا چشم خود برسانند.
این متخصص بیماریهای عفونی درباره احتمال همزمانی کرونا و آنفلوآنزا اظهار کرد: این دوبیماری میتوانند همزمان وجود داشته باشند. از نظر علائم و درمان تفاوتهایی وجود دارد و با انجام آزمایش میتوان بیماری را مشخص کرد و درمان مناسب را در نظر گرفت. متاسفانه آزمایشها گران هستند و همین موضوع میتواند تشخیص بیماری را برای برخی افراد دشوار کند. در مواردی که من تاکنون مشاهده کردهام، بیشتر موارد مربوط به کووید بوده. بهنظر میرسد افزایش انتقال ویروس نیز با تجمع و جابهجایی جمعیت ارتباط داشته باشد؛ بهخصوص افرادی که از کشورهایی که در آنها فصل زمستان بوده، به کشور آمدهاند.
محرز درباره واکسیناسیون آنفلوآنزا توضیح داد که بهتر است واکسن آنفلوآنزا در اواخر شهریور تزریق شود یعنی پیش از اینکه فصل شیوع بیماری آغاز شود، واکسیناسیون انجام شده باشد. در مورد واکسن کووید، باتوجه به اینکه ویروس جدیدتر شده است، واکسنهای قبلی دیگر آن اثربخشی گذشته را ندارند. تا جایی که اطلاع دارم، واکسن آنفلوآنزایی که از خارج کشور وارد میشد، امسال هنوز وارد نشده است. البته واکسن تولید داخل وجود دارد و میتوان از آن استفاده کرد. در مجموع واکسیناسیون آنفلوآنزا را بهشدت توصیه میکنم.این مدرس دانشگاه درباره بازگشایی مدارس و دانشگاهها نیز گفت: من با باز شدن مدارس موافقم اما باید به بچهها آموزش داده شود که نکات بهداشتی را رعایت کنند. باید به کودکان آموزش داده شود که پیش از غذاخوردن و پیش از اینکه دست خود را بهصورت و دهان بزنند، دستهایشان را بشویند و مسائل بهداشتی را رعایت کنند.
وی افزود: احتمال اینکه دوباره با یک اپیدمی مواجه شویم، وجود دارد اما خوشبختانه شدت بیماری مانند گذشته نیست. من حدود ۵۰سال است که در حوزه پزشکی فعالیت میکنم و هیچوقت بهاندازه دوره کرونا، دیدن بیماران کووید برایم سخت و فاجعهبار نبود. شرایط فعلی خوشبختانه اینگونه نیست و بیماری درحالحاضر وضعیت بهتری دارد.
برای عضویت در کانال رصد روز کلیک کنید