زنگ اصلاح بورس به صدا درآمد

به گزارش رصد روز، در اولین روز کاری هفته شاخص‌های بازار سهام تغییر مسیر دادند و سرخ‌پوش شدند، بازار هر روز دلایل مختلفی برای سبزپوشی و سرخ‌پوشی دارد؛ اما به‌صورت واضح می‌توان گفت که روند صعودی و نزولی در هیچ بازاری خصوصاً بورس پایدار نیست و برای ادامه‌دار بودن روند صعودی در بورس باید بازار اصلاح‌هایی را نیز تجربه کند تا روند مثبت بازار پایدار بماند.

بازار سهام در روزها و هفته‌های اخیر روند مثبت قابل توجهی را تجربه کرد و شاخص‌های بازار، ارزش معاملات و میزان ورود نقدینگی به بازار رکوردهای قابل توجهی را به ثبت رساندند و در این روزها حتی شاهد عرضه اولیه‌های مطلوب و حتی بسیار بزرگ در تاریخ بودیم که در نهایت به چرخش نقدینگی در بازار کمک شایانی کرد.

عوامل مختلفی دست‌به دست هم دادند تا شاخص از قله ۷ میلیون و پس از آن از مرز ۷.۶ میلیونی بگذرد؛ اما حضور در این محدوده پایدار نبود و شاخص با این افت به محدوده ۷.۴ میلیونی رسید.

برخی از فعالان این افت را نشانه‌ای از سقوط بازار می‌دانند؛ اما بررسی داده و اطلاعات موجود نشان می‌دهد که بازار سهام همچنان ارزنده است و حتی در این موقعیت سرمایه‌گذاری در بورس می‌تواند سودساز باشد؛ با استناد به گذشته‌های نه چندان دور نمی‌توان پیش‌بینی سقوط سنگین از بازار داشت و این بازار سرمایه‌گذاری می‌تواند در میان‌روزهای صعودی خود تنها چند روزی استراحت کند.

جواد فلاحیان، کارشناس بازار سرمایه در خصوص این روند بازار نوشت: «پس از بازگشایی بازار در اواخر اردیبهشت‌ماه، بورس رشد تند و قابل توجهی را تجربه کرد. تنها در یک مقطع، در خردادماه، بازار یک اصلاح کوتاه‌مدت از نظر تکنیکالی داشت و پس از آن موج صعودی جدید با سرعت بسیار بیشتری شکل گرفت.

بااین‌حال، باید توجه داشت که هیچ بازاری نمی‌تواند برای همیشه با یک سرعت بالا و به شکل مداوم رشد کند. آنچه در شرایط فعلی اهمیت دارد این است که باوجود نوسانات و اصلاح‌های کوتاه‌مدت، روند کلی بازار همچنان صعودی است.

شاخص کل بورس از محدوده حدود ۴ میلیون واحد به محدوده ۷ میلیون و ۶۰۰ هزار واحد رسیده است. طبیعت روند‌های قیمتی این است که پس از یک رشد قابل‌توجه، بازار ممکن است برای مدتی چه از نظر قیمتی و چه از نظر زمانی، وارد مرحله استراحت و اصلاح شود. به نظر می‌رسد چنین اصلاحی، در صورت وقوع، می‌تواند در محدوده چند صدهزار واحد شاخص، مثلاً ۳۰۰، ۴۰۰ یا حتی ۵۰۰ هزار واحد، اتفاق بیفتد و پس از آن بازار مجدداً مسیر اصلی خود را دنبال کند.

چنین اتفاقی در ذات بازار‌های مالی طبیعی است. بخش قابل توجهی از نماد‌ها در ماه‌های اخیر رشد چندبرابری داشته‌اند؛ بنابراین طبیعی است که بخشی از معامله‌گران در چنین شرایطی قسمتی از دارایی خود را به سایر دارایی‌ها منتقل کنند یا حتی بخشی از سرمایه خود را از بازار خارج کنند.

این رفتار، بخشی از ماهیت یک‌روند صعودی است. هیچ روند صعودی قرار نیست تا ابد ادامه پیدا کند و این موضوع را در تمامی بازارها، از جمله بازار طلا و سایر بازار‌های مالی، مشاهده می‌کنیم.

یک‌روند صعودی معمولاً در مقاطعی وارد مرحله اصلاح و استراحت می‌شود و سپس می‌تواند مسیر خود را ادامه دهد. بر اساس شرایط معاملات تا این لحظه، نشانه‌ای از یک ریزش شدید در بازار مشاهده نمی‌کنم. حجم معاملات، ارزش معاملات و همچنین خرید‌هایی که در بازار انجام می‌شود، نشان می‌دهد که فعلاً نمی‌توان افت‌های روز شنبه را به معنای آغاز یک‌روند نزولی شدید تلقی کرد. رفتار فعلی بازار بیشتر می‌تواند در چارچوب یک اصلاح طبیعی و جابه‌جایی نقدینگی تحلیل شود تا شروع یک ریزش سنگین.

انتظارات تورمی، نرخ دلار و سایر متغیر‌های اثرگذار بر بازار سرمایه همچنان در شرایط فعلی اهمیت بالایی دارند. به همین دلیل، اگر اتفاق خاص و غیرمنتظره‌ای از نظر سیاسی یا خبری رخ ندهد، این احتمال وجود دارد که بازار در یک بازه زمانی کوتاه‌مدت مجدداً به روند اصلی خود بازگردد.

در حال حاضر، خبر سیاسی بسیار منفی و جدیدی که بتواند به‌تنهایی چنین افتی را توضیح دهد، مشاهده نمی‌شود. حتی صحبت‌هایی درباره مذاکرات مجدد و احتمال بازگشت امریکا به توافق مطرح شده که از منظر خبری می‌تواند در زمره اخبار اثرگذار بر بازار قرار گیرد.

البته موضوع انتخابات امریکا نیز یکی از مواردی است که برخی فعالان بازار نسبت به پیامد‌های احتمالی آن در آینده‌نگرانی دارند، اما تا آن زمان فاصله زیادی وجود دارد و نمی‌توان افت بازار را صرفاً به چنین عاملی نسبت داد. آنچه در شرایط فعلی اهمیت دارد این است که مسیر کلی رشد بازار همچنان برقرار است و آنچه مشاهده می‌شود، می‌تواند بخشی از روند طبیعی بازار پس از یک دوره رشد قابل‌توجه باشد.

از طرف دیگر، باید به ساختار فعلی معاملات و دامنه نوسان نیز توجه کرد. باتوجه‌به اینکه دامنه نوسان بازار سهام در حال حاضر سه درصد است، طبیعی است که در برخی شرایط، واکنش قیمت‌ها به سمت صف خرید یا صف فروش متمایل شود.

دامنه نوسان محدودی که در بازار وجود دارد، باعث می‌شود تغییرات عرضه و تقاضا با شدت بیشتری در قالب صف‌های معاملاتی خود را نشان دهد؛ بنابراین برای ارزیابی وضعیت بازار نباید صرفاً به رنگ شاخص یا صف‌های خریدوفروش یک روز توجه کرد؛ بلکه باید حجم و ارزش معاملات، جریان نقدینگی، رفتار معامله‌گران و متغیر‌های بنیادی و کلان اقتصادی را نیز در کنار یکدیگر بررسی کرد.»

بازار از دریچه معاملات

در جریان معاملات اولین روز کاری هفته یعنی شنبه ۲۸ شهریور ۱۴۰۵، شاخص کل بورس با کاهش ۱۰۸ هزار و ۸۹۱ واحدی معادل ۱.۴۴ درصد، در ارتفاع ۷ میلیون و ۴۴۸ هزار و ۸۴۴ واحد قرار گرفت.

شاخص کل هم‌وزن نیز همسو با روند کلی بازار حرکت کرد و با افت ۲۹ هزار و ۴۱۰ واحدی، معادل ۱.۴۶ درصد کاهش یافت و به یک میلیون و ۹۸۶ هزار و ۷۷۰ واحد رسید. بررسی وضعیت نمادها در پایان معاملات نشان می‌دهد که فشار عرضه تقریباً در بخش گسترده‌ای از بازار حضور داشت. در پایان معاملات، ۲۱۲ نماد در محدوده مثبت و ۶۴۲ نماد در محدوده منفی قرار گرفتند.

همچنین تعداد صف‌های خرید به ۱۳۵ صف رسید، درحالی که ۵۰۰ نماد با صف فروش مواجه بودند. این اختلاف قابل‌توجه میان صف‌های خریدوفروش، تصویری از افزایش عرضه و کاهش تقاضا در معاملات ارایه می‌دهد. در معاملات سهام، حق‌تقدم و صندوق‌های سهامی، در مجموع ۸۹ میلیارد سهم جابه‌جا شد و ارزش معاملات به ۴۶ هزار و ۴۲۷ میلیارد تومان رسید.

باوجود بالابودن ارزش معاملات، رفتار سرمایه‌گذاران نشان داد که بخش قابل توجهی از جریان نقدینگی به سمت خروج از بازار سهام حرکت کرده است. سرانه خرید حقیقی‌ها در معاملات این روز ۷۸ میلیون تومان و سرانه فروش ۱۴۴ میلیون تومان ثبت شد.

همچنین قدرت خرید عدد ۱.۸۶ را نشان داد و خالص ورود پول به سهام، حق‌تقدم و صندوق‌های سهامی منفی ۶ هزار و ۱۳۲ میلیارد تومان بود. این آمار در کنار افزایش صف‌های فروش نشان می‌دهد که فشار فروش در بازار قابل‌توجه بوده و در پایان معاملات، خروج نقدینگی از بخش سهام شدت بیشتری گرفته است.

یکی دیگر از نشانه‌های افزایش فشار عرضه را می‌توان در وضعیت سفارش‌های خریدوفروش مشاهده کرد. ارزش سفارش‌های خرید در پایان معاملات به ۷ هزار و ۱۶۲ میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومان رسید، درحالی که ارزش سفارش‌های فروش ۱۲ هزار و ۴۶۵ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان بود.

به‌این‌ترتیب، ارزش سفارش‌های فروش حدود ۵ هزار و ۳۰۳ میلیارد تومان بیشتر از سفارش‌های خرید بود. این شکاف قابل‌توجه میان دو سوی معاملات، با افزایش تعداد صف‌های فروش و غلبه عرضه بر تقاضا در بخش زیادی از بازار همخوانی دارد. در بخش صندوق‌های درآمد ثابت نیز روند خروج نقدینگی ادامه داشت. بر اساس آمار معاملات این روز، خالص ورود پول به صندوق‌های درآمد ثابت منفی ۳ هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان ثبت شد.

معاملات این روز با تغییر مسیر شاخص‌ها از ابتدای بازار تا پایان معاملات همراه بود؛ بازاری که در دقایق نخست با رشد قابل‌توجه شاخص کل آغاز به کارکرد، اما در ادامه تحت‌تأثیر افزایش عرضه قرار گرفت. افت بیش از یک‌درصدی شاخص‌های اصلی، افزایش تعداد صف‌های فروش، منفی‌شدن خالص ورود پول و فاصله قابل‌توجه ارزش سفارش‌های فروش با خرید، مهم‌ترین نشانه‌های معاملات بازار سرمایه بود.

برای عضویت در کانال رصد روز کلیک کنید